Τέχνη που αναφλέγεται και μας πυρακτώνει

Ο Αλέξης Σασκαλίδης βάζει φωτιά στο ποτάμι (κι όχι μόνο)

Είναι κάποιοι άνθρωποι που έτσι κι ακούσουν μια φορά το τραγούδι που λένε οι Σειρήνες, δε βρίσκουν ησυχία ποτέ και πουθενά. Κανένα κατάρτι δεν μπορεί να τους αντέξει, τίποτα δεν μπορεί να τους αποπροσανατολίσει μέχρι να κατασταλάξουν κάπου, μέχρι να μπορέσουν να θυμηθούν έστω δυο νότες του τραγουδιού που τους συνεπήρε. Ο Αλέξης Σασκαλίδης (A.K.A 187 Designs) είναι από τους πλέον πλανεμένους ανθρώπους που –ευτυχώς είναι η αλήθεια- έχω γνωρίσει από πολύ μικρός. Ένας άνθρωπος που υπηρετεί την Τέχνη με κάθε τρόπο, που την έχει θέση στο επίκεντρο της ζωής του και την ακολουθεί πιστά μεν, αλλά όχι πάντοτε στις παραδοσιακές της νόρμες.

Μπορεί να έχει τελειώσει την Αρχιτεκτονική του ΑΠΘ, αλλά αποτελεί ένα ζωντανό παράδειγμα για όσους μηχανικούς αποκαλούν περιπαικτικά τους αρχιτέκτονες «ζωγράφους». Ο Αλέξης είναι ζωγράφος, ζωγράφιζε από μικρό παιδί και ζωγραφίζει ακόμη και τώρα, έχοντας στο ενεργητικό του και μια έκθεση ζωγραφικής στην Ύδρα, όπου παρουσιάστηκαν έργα δικά του και του επίσης αξιόλογου καλλιτέχνη, Δημήτρη Φουσέκη. Προσωπικά τον γνώρισα κοντά στα 15 ως ένα κοινωνικό και ζωντανό παιδί, με καλλιτεχνικά ενδιαφέροντα, που δεν άργησε να μπει και να πρωταγωνιστήσει σύντομα στην “underground” τοπική σκηνή, ως graffiti artist (WES 187). Underground έχει παραμείνει, μόνο που τώρα πλέον η ταυτότητα αυτή του δίνει τη δυνατότητα να συνεργάζεται με ευκολία με εκδοτικούς οίκους και συγγραφείς του εξωτερικού, σχεδιάζοντας κυρίως εξώφυλλα βιβλίων.

Εντυπωσιακά είναι επίσης τα αποτελέσματα και μιας άλλης δραστηριότητας, που δεν είχα ιδέα πως υπήρχε πριν δω φωτογραφίες στο προφίλ του Αλέξη: stone balance. Ναι, είναι αυτό που ακούγεται. Ισορροπείς τη μια πέτρα πάνω στην άλλη. Το αποτέλεσμα όμως, μπορεί να είναι εντυπωσιακότατο. Τίποτα όμως απ’ όσα έχω δει, δεν μπορεί να συγκριθεί με τη Steel Wool Photography, τη φωτογραφία με ατσαλόνημα δηλαδή. Είδε κάποιες φωτογραφίες στο διαδίκτυο κι αποφάσισε να πειραματιστεί, παρέα με τον συγκάτοικό του και «συνένοχο στο έγκλημα», Narek Hovhannisyan. Αυτή είναι κι η νοοτροπία που διαχωρίζει τον ονειροπόλο απ’ τον καλλιτέχνη, αν με ρωτάς, αλλά ας το αφήσουμε προς το παρόν αυτό.

Τον ρωτάω τι χρειάζεται για να επιτευχθεί αυτό το συγκλονιστικό αποτέλεσμα. «Από υλικά, σχεδόν τίποτα, τα πιο ευτελή υλικά που θα μπορούσες να σκεφτείς. Ατσαλόνημα σαν αυτό που τρίβουν οι θείες τις κατσαρόλες ή τα κοσμήματα, έναν αβγοδάρτη (αυτό είναι το χτυπητήρι του αβγού) κι ένα σκοινί ή μια αλυσίδα. Από εκεί και πέρα αρχίζει η δράση. Με μια μπαταρία 9V πυρακτώνεις το νήμα και με την κίνηση σπινθηροβολεί. Το ουσιαστικό θέμα είναι ασφαλώς η φωτογράφιση, να ρυθμίσεις δηλαδή κατάλληλα το χρόνο έκθεσης ανάλογα με το φωτισμό, το background κτλ, ώστε να έχεις τελικώς μια ουσιαστική σύνθεση που θα σε ικανοποιεί.»

«Την πρώτη φορά που το επιχείρησες σε δημόσιο χώρο, πώς αντέδρασε ο κόσμος;», τον ρωτάω.

«Στην Ύδρα ήμουν πάλι» μου λέει «είχε μαζευτεί κόσμος, τουρίστες που νόμιζαν πως γινόταν κάποιο χάπενινγκ. Επειδή προσωπικά πιστεύω πως ο κατάλληλος συνδυασμός τοπίου και εφέ θα δώσει το καλύτερο αποτέλεσμα, στα μέρη που πειραματιζόμουν ερχόταν κόσμος και τραβούσε βίντεο, είναι όπως και να το δεις κάτι πολύ εντυπωσιακό.»

«Επικίνδυνο είναι;»

«Θα μπορούσε να γίνει από τη στιγμή που υπάρχουν σπίθες. Χρειάζεται να έχεις προετοιμαστεί κατάλληλα, να λάβεις τα μέτρα σου και προφανώς να μην πειραματίζεσαι μια ζεστή μέρα δίπλα σε ξερά χόρτα. Η κοινή λογική να υπάρχει, υπευθυνότητα και έχεις εκμηδενίσει τους κινδύνους.»

«Κι εμάς στη Βέροια στην απέξω; Εμείς δεν έχουμε ψυχή, δηλαδή;»

«Εκτός από τη φωτογράφιση στον Αλιάκμονα, για την οποία θέλω να ευχαριστήσω τον Satori Soto που με βοήθησε, δεν έχω επιχειρήσει κάτι στη Βέροια. Είναι όμως στα άμεσα σχέδιά μου. Είναι μια μορφή τέχνης που πραγματικά μπορεί να αναδείξει με εντελώς διαφορετικό τρόπο ένα σύμβολο της πόλης, ένα όμορφο σημείο της. Ναι, θέλω να το κάνω»

Σε μια πόλη απ’ την οποία η δημόσια τέχνη απουσιάζει εκκωφαντικά, στο 2017 που μας βρίσκει να έχουμε ως σημείο αναφοράς κάποια σκόρπια, κακότεχνα αγάλματα και κάνα δυο χρυσοπληρωμένα έργα σύγχρονης τέχνης, είναι προσωπική μου άποψη πως νέες μορφές τέχνης, που μπορούν να βρουν ισχυρό έρεισμα στη νεολαία και μπορούν να οξύνουν το αισθητικό τους κριτήριο είναι κάτι παραπάνω από απαραίτητες.

Ας πειραματιστούμε λοιπόν, ας αφήσουμε καλλιτέχνες όπως ο Αλέξης Σασκαλίδης να προτείνουν τρόπους για να κάνουμε πιο όμορφη τη ζωή μας στην μικρή, αποστολική μας πόλη.

Facebook link

κείμενο: αλέξανδρος-κόγκας
φωτογραφίες: αλέξης-σασκαλίδης
επιμέλεια: πωλίνα-ταϊγανίδου + ιάκωβος-καγκελίδης

«Από υλικά, σχεδόν τίποτα, τα πιο ευτελή υλικά που θα μπορούσες να σκεφτείς.»