Άμα η μουσική ενώνει τι σε μέλλει από πού είναι…

Στη μουσική παράσταση «Τι σε μέλει εσένανε από πού είμαι εγώ...»

Όταν ακούς ότι η Κρήτη συναντά τη Σμύρνη στη Βέροια σίγουρα θα αναρωτηθείς τι σχέση μπορεί να έχουν αυτές οι πόλεις. Κι όμως… οι δεσμοί τους είναι πολλοί δυνατοί. Από τη μια μεριά οι Κρητικοί, κατά τη διάρκεια του Μακεδονικού Αγώνα, νιώθοντας την υπόθεση της Μακεδονίας σαν δική τους υπόθεση, έσπευσαν να έρθουν να βοηθήσουν ανιδιοτελώς και ανυστερόβουλα να πολεμήσουν στο πλάι των Μακεδόνων. Από την άλλη μεριά μετά την καταστροφή της Σμύρνης, κατέφτασαν πολλοί πρόσφυγες στη Μακεδονία, η οποία είχε πρόσφατα απελευθερωθεί και υπήρχε άμεση ανάγκη να έρθει κι άλλος ελληνικός πληθυσμός για να ξαναφτιάξει εδώ τη ζωή του, έχοντας πάντα ως παρακαταθήκη τα ήθη, έθιμα και τις παραδόσεις του, τα οποία και μετέδωσε σε όλη τη Μακεδονία.

Αποτέλεσμα όλων αυτών είναι οι σχέσεις των τριών πόλεων να είναι άρρηκτες και στενές και κάθε φορά που «συναντιούνται» να στήνεται ένα μεγάλο γλέντι. Έτσι και έγινε κατά τη διάρκεια πολιτισμικής, μουσικής εκδήλωσης «Τι σε μέλλει εσένανε από πού είμαι εγώ…, Η Κρήτη συναντάει τη Σμύρνη στη Βέροια», που διοργάνωσε η ΚΕΠΑ Βέροιας σε συνεργασία με τη δράση «Παίζουμε οικολογικά και διαπολιτισμικά και φυσικά είχαν παρέα τους μια πλειάδα εκπληκτικών καλλιτεχνών. Και φυσικά δεν ήταν μόνο οι καλλιτέχνες που έκαναν αυτήν την εκδήλωση ξεχωριστή, αλλά και όλο το στήσιμό της, οι συμμετέχοντες, ακόμα και η σημειολογία της αλλά και το πολύ ένθερμο κοινό. Όμως ας τα πάρουμε από την αρχή.

Από το ξεκίνημα κιόλας της εκδήλωσης έγινε κατανοητό ότι δεν θα παρακολουθούσαμε κάτι συνηθισμένο, αφού μπροστά στα μάτια μας αντικρύσαμε μια καταγάλανη θάλασσα, ακούσαμε να υμνείται από τον ίδιο το Σεφέρη και στη συνέχεια μεταφερθήκαμε μουσικά στην Κρήτη, καθώς ξεκίνησε το βραβευμένο βίντεο του Ερωτόκριτου, γεμάτο μουσικές, μελωδικές φωνές, ήχους του τότε και του τώρα να περιδιαβαίνουν σε δρόμους και γειτονιές. Και το κοινό άφωνο να ανατριχιάζει και να συγκινείται. Οι οπτικές εικόνες όμως δεν σταμάτησαν εκεί καθώς σχεδόν όλα τα τραγούδια ήταν «ντυμένα» με εικόνες άλλοτε Κρητικών που με τα κεφαλομάντηλά τους κρατούσαν τις λύρες τους αγκαλιά και μας κοιτούσαν ευθεία στα μάτια, άλλοτε με γνήσιους μικρασιάτες ρεμπέτες και άλλοτε με εικόνες από τα παλιά αρχοντικά της Σμύρνης και τις πετρόχτιστες της Κρήτης. Εικόνες γεμάτες μνήμες.

Και έπειτα ήρθε το κυρίως μουσικό μέρος και το κέφι με το συναίσθημα πιάσανε τον χορό. Η πολυμελής ορχήστρα με εφόδια την αρμονία και όλα τα παραδοσιακά όργανα- ακορντεόν, βιολί, κανονάκι, κοντραμπάσο, νυκτά, φλογέρα- και φυσικά η πρωταγωνίστρια κρητική λύρα, που ξέρει να ψέλνει τους καημούς και να γαληνεύει τις ψυχές, έδιναν στην ατμόσφαιρα έναν αέρα μια άλλης εποχής, τόσο μακρινής και τόσο οικείας. Φυσικά αυτή η ατμόσφαιρα ολοκληρωνόταν χάρις στις μαγικές φωνές των τραγουδιστών. Ο Δημήτρης Μπάσης με την καθαρή, μοναδική, λαϊκή φωνή του, η Λιζέτα Καλημέρη με μια φωνή που βγαίνει από τα μύχια της ψυχής, η Fide Köksal με το γλυκό λυγμό της φωνής της αλλά και της κίνησής της, ο Μάνος Πυροβολάκης και ο Κάρολος Κουκλάκης με τις ξεχωριστές φωνές τους, τις λύρες τους και μια αγκαλιά κρητικά τραγούδια και φυσικά η έκπληξη της βραδιάς η Ειρήνη Δερέμπεη, που έπαιζε διάφορα μουσικά όργανα και τραγουδούσε την ίδια άνεση και ευκολία. Όλοι τους και ο καθένας χωριστά έπλεκαν με το ταλέντο τους τα κρητικά με τα σμυρναίικα, τη χαρά με τη λύπη, την προσφυγιά και τη ξενιτιά.

Βέβαια δε θα μπορούσα να μην αναφέρω την πολύτιμη παρουσία των δικών μας ανθρώπων, που έβαλαν τη δική τους πινελιά σε αυτόν τον πολιτισμικό καμβά μουσικά αλλά και χορευτικά. Η χορωδία «Μονόγραμμα» με τον μαέστρο Πέτρο Ρίστα και η χορωδία «Μουσική Πολυφωνία» με μαέστρο τον Μιχάλη Κολοκοτρώνη, στάθηκαν επάξια στο πλευρό των τραγουδιστών. Όσον αφορά στο χορευτικό κομμάτι, ο Σύλλογος Κρητών και ο Σύλλογος Μικρασιατών ζωντάνεψαν τα τραγούδια, έδωσαν ένταση και κέφι και φυσικά ξεσήκωσαν ακόμα περισσότερο το κοινό, που τους επιβράβευσε όλους με το πιο θερμό του χειροκρότημα.

Τελικά αυτή η μουσική εκδήλωση απέδειξε πως, όταν η μουσική ξυπνά μνήμες, προάγει την παράδοση και τον πολιτισμό, κανέναν δεν τον μέλλει από πού είναι.

κείμενο: δήμητρα-λαμπροπούλου
φωτογραφίες: πωλίνα-ταϊγανίδου
επιμέλεια: ιάκωβος-καγκελίδης + τάσος-θώμογλου

«Τι σε μέλει εσένανε από πού είμαι εγώ...»

"Όταν η μουσική ξυπνά μνήμες, προάγει την παράδοση και τον πολιτισμό, κανέναν δεν τον μέλλει από πού είναι."